Celluloid herinneringen

Ik als operateur. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Ik als operateur. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Een half leven geleden besloot ik dat ik een hobby nodig had. Het lokale filmhuis zocht nieuwe vrijwilligers en omdat ik daar toch al een aanzienlijk deel van mijn tijd doorbracht, was de keus snel gemaakt. Ik werd filmoperateur.

Ons filmhuisje was piepklein maar reuzecharmant. De zaal had 60 plaatsen, maar we verkochten nooit meer dan 55 kaartjes, omdat de resterende plaatsen waardeloze klastoeltjes tegen de muur waren. De gewone stoelen waren trouwens ook niet geweldig: af en toe zakte er een bezoeker door een stoel heen, die we dan weer terug in zijn hengsels moesten hangen.

De zaal. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

De zaal. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Zicht vanuit de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Zicht vanuit de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Ik leerde de grote 35 mm-projector bedienen, de Ernemann, en vond het prachtig. Het geeft enorm veel voldoening om zware apparatuur te kunnen bedienen, vooral als je normale baan bestaat uit achter een computer zitten en naar stapels papier kijken.

De Ernemann. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

De Ernemann. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Af en toe ging er ook wel eens wat fout. De film kwam klem te zitten in de projector en verbrandde, scheurde of verfrommelde. Paniek! Lichtklep dicht, projector uit! Zaallicht aan en dan snel de zaal in, excuses aanbieden en een korte pauze aankondigen. Als een gek aan de slag om de boel te repareren. We knipten het kapotte stukje film eruit – een paar frames meestal, hooguit een halve seconde – en creëerden een zogenaamde springer. Dan plakten we de film weer aan elkaar, spoelden een klein stukje terug, en dan konden we weer verder met de film. In de loop der jaren is er zo een hele trofeeënmuur bij elkaar geblunderd. Mijn persoonlijke claim to fame is het gat dat ik in de enige seksscene van The Name of the Rose heb gebrand. De film (naar het boek van Umberto Eco) speelt in een klooster. De betreffende seksscene duurt ongeveer 20 seconden, maar nu een klein stukje korter.

Een muur vol vernaggelde film. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Een muur vol vernaggelde film. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Zo nu en dan draaiden we ook een oude film die alleen nog maar op 16 mm te krijgen was. Dan trokken we de Hokushin-projector uit het vet. Altijd weer even prutsen om uit te vinden hoe het ding ook al weer werkte. Vervolgens zaten we de hele voorstelling in de stress over het vreselijke geratel van het oude ding. Maar het ging eigenlijk altijd goed.

De Hokushin. Olympus Trip 35 met anonieme kleuren.

De Hokushin. Olympus Trip 35 met anonieme kleuren.

Hokushin op locatie. Olympus Trip 35 met anonieme kleuren.

Hokushin op locatie. Olympus Trip 35 met anonieme kleuren.

De films die we draaiden werden gehuurd bij een distributeur, en kwamen aan in een grote doos. Daarin zat de film opgeknipt in aktes van ongeveer 20 minuten. Voor de voorstelling moesten die aktes met speciaal plakband in de goede volgorde aan elkaar worden geplakt. Je moest daarbij goed opletten dat je de goede volgorde had, en dat je ze niet ondersteboven of achterstevoren aan elkaar plakte. Eén keer hebben we per ongeluk twee aktes in het midden van Lord of the Rings II omgewisseld. Het was alleen nog niemand opgevallen behalve onszelf, en toen we de film stopten om de aktes om te draaien was het publiek stomverbaasd. Ze hadden helemaal niet gemerkt dat er iets niet klopte…

Een film. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Een film. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Spoeltafel. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Spoeltafel. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Je moest er ook rekening mee houden hoe lang de film duurde. Meer dan 120 minuten paste niet op onze spoelen, dus als de film langer duurde moesten we wel een pauze inlassen. Als je dit vergat kon het vreselijk misgaan: de film liep dan van de poel af, op de grond, of de spoel liep vast en de projector daardoor ook. Als je bedenkt wat er allemaal mis kon gaan tijdens zo’n voorstelling is het eigenlijk nog een wonder dat het bijna altijd goed ging.

Filmspoel. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Filmspoel. Olympus Trip 35 met anonieme zwart-witfilm.

Het beste aan voor het filmhuis werken waren natuurlijk de gratis films. Vanuit de projectiecabine was het zicht prima, maar nog beter was het om in de zaal te zitten. Je had een prachtig zicht vanaf de eerste rij (waar de bezoekers zelden wilden zitten), dicht op het scherm, recht tussen de twee hoofdspeakers. Ik zag westerns, scrience fiction, Aziatische horror, Oosteuropees drama, Franse praatfilms, alles. Elke maand vergaderden we met alle vrijwilligers en stemden we over welke films we de maand daarna zouden draaien. Soms hadden de liefhebbers van Diep, Serieus drama de overhand, andere keren de actieliefhebbers.In de tien jaar dat ik vrijwilliger was moet ik honderden films hebben gezien, waarvan ik een groot deel anders nooit zou hebben gezien.

Zicht vanuit de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Zicht vanuit de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Zicht op de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Zicht op de cabine. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Maar eigenlijk lieg ik. Het beste van voor het filmhuis werken waren niet de gratis films, maar het tegenkomen van de man van mijn dromen, toen hij een jaar of twee na mij ook vrijwilliger werd. We werken niet meer bij het filmhuis (we werden ouder, kregen echte banen, verhuisden naar een andere stad…). Maar onze films zien we nog steeds samen.

Hokushin in actie. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

Hokushin met droomman in actie. Olympus Trip 35 met anonieme diafilm.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s