Expo: New Realities in het Rijksmuseum

Cyanotype van een varenblad.

Cyanotype van een varenblad.

Ik ging in het Rijksmuseum naar New Realities, een tentoonstelling over fotografie in de 19e eeuw. Het was een flinke tentoonstelling, met veel foto’s, en veel genres. De onvermijdelijke cartes de visite, wat stadslandschapjes, exotische volkeren, dat werk.

Zo’n grote overzichtstentoonstelling heeft zijn voor- en zijn nadelen. Er is natuurlijk altijd wel wat aansprekends te zien, ook als een deel verder niet zo spannend is. Nadeel is wel – dat vond ik hier althans – dat het ook een beetje een allegaartje kan worden. Beetje van dit, beetje van dat, en niet noodzakelijk heel veel samenhang. Nou ja, alles komt uit dezelfde periode, maar dat is toch een vrij ruim criterium. En misschien heb ik er in de enorme ruimte die het Rijks is overheen gekeken, maar een foldertje met wat informatie had ik ook fijn gevonden. Er hingen natuurlijk bordjes, maar ik vind het altijd wel prettig om thuis nog even na te lezen wat ik heb gezien zonder meteen een catalogus van 40 euro te moeten kopen.

Evenzogoed heb ik de nodige mooie dingen gezien. Hoogtepunt was voor mij het werk van Anna Atkins. Een beetje jammer dat er maar één boek van haar in de collectie van het Rijksmuseum zit, waardoor je dus maar één originele cyanotype ziet (want zo’n zeldzaam boek wordt natuurlijk niet uit elkaar gehaald). Ter compensatie hingen de andere platen uit het beroemde zeewierboek van Atkins als reproductie op de muur. Mooi om ze zo allemaal tegelijk bij elkaar te zien.

Ook mooi waren de klassieke bewegingsstudies van Muybridge. Het paard natuurlijk, en een hond, en een roofvogel. Die foto’s zijn indertijd gemaakt met een hele serie camera’s naast elkaar, waar dan een beest langs werd gejaagd. Naast de series van Muybridge hing een vergelijkbare bewegingsstudie van (geloof ik) Étienne-Jules Marey, van een vliegende reiger. Dit was dan weer een meervoudige belichting. Een reiger is vijf keer langs een camera gejaagd om zo een fraaie reeks te maken.

Ook leuk: de stereofoto’s in een stereokijkding. De ingekleurde geposeerde jolige tableautjes waren niet zo aan mij besteed, maar de straatbeelden uit 1900 in stereo waren prachtig. Zo komen die plaatjes pas echt tot leven.

Puur artistiek vond ik de foto’s van Willem Witsen ook erg mooi. Witsen is het bekendst als schilder, maar hij had ook als fotograaf talent. Bij hem geen stijve portretten, maar indringend in de lens kijkende beeldvullende koppen.

Zo was het al met al wel een geslaagde tentoonstelling.

Nog te zien tot en met 17 september in het Rijksmuseum Amsterdam.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s